SCHRIJFCAT

Het afgelopen jaar bracht mij inzichten. Niet het soort inzichten dat je netjes kan noteren in een schriftje, maar inzichten die confronteren, ontregelen en iets afbreken waarvan je dacht dat het je had gevormd — terwijl het je eigenlijk had misvormd. Inzichten zijn welkom, zegt men. Wat men er zelden bij zegt, is dat ze vaak gepaard gaan met rouw. Ik heb dit jaar beslist dat ambitie voor mij geen richting meer is. Doelen wel, maar ambitie als opstijgen, als jezelf voorbijlopen, als hoger, sneller, scherper: ik ben daar niet voor gemaakt. Of misschien beter: ik ben daar niet meer toe bereid. Ik heb lang geloofd dat intellectuele bevrediging een vorm van geluk kon zijn. Altijd maar denken, analyseren, verdiepen, verfijnen. Het heeft mij veel geleerd, maar geen rust gebracht. Wat mij wél iets bracht, was de ontmoeting met leerlingen en studenten. Mensen die mij lieten zien — soms woordeloos, soms expliciet — dat ik iets kan doorgeven. Dat ik iemand ben die (aan)leert, begeleidt, openz...

Waarom je altijd valt op de verkeerde partner (en hoe trauma je liefdesleven saboteert) Ben je gewend aan afwijzing? Dan voelt liefde als een schimmige black box vol misverstanden. Je denkt dat je iemand hebt gevonden die je ziet, hoort, begrijpt—maar voor je het weet, voel je je alweer aangetrokken tot een "Emotioneel Onbereikbare".  Waarom? Omdat trauma je brein subtiel heeft gehackt. Een jeugd waarin je emoties als ‘te veel’ werden bestempeld, waarin kwetsbaarheid niet veilig voelde en je vooral leerde dat je niet moest rekenen op liefdevolle consistentie, heeft je voorkeuren geprogrammeerd. Je bent niet op zoek naar liefde; je bent op zoek naar (h)erkenning. En als wat je kent afwijzing, onvoorspelbaarheid en emotionele honger is, voelt een stabiele, aanwezige partner gewoon… raar. Broodkruimels smaken als een feestmaal Als kind leerde je overleven met emotionele broodkruimels. Een half compliment, een kort moment van aandacht? Je sprong erop als een uitgehongerde str...

De woorden "Je hebt het niet. Je bent niet leesbaar. Je verdwijnt." vaak uitgesproken door juryleden tijdens audities, toelatingsproeven of examens, hebben eerder een vernietigende kracht. Voor sommigen zijn ze slechts een moment van teleurstelling; voor anderen – zeker zij met een traumatisch verleden – kunnen zulke opmerkingen een diepe wond slaan. Het kunstonderwijs, waar de groei gestimuleerd dient te worden, heeft een verantwoordelijkheid om verder te kijken dan oppervlakkige observaties en de mens achter de performer te zien. Want afwezigheid of het "verdwijnen" tijdens een performance is zelden een gebrek aan talent, maar veel vaker een weerspiegeling van een complexe innerlijke wereld. Als een student, performer zich daar tijdig van bewust wordt, kan hij heel wat toekomstige problemen in het werkveld voorkomen.   Waarom vage termen destructief zijn Opmerkingen als "Je bent niet leesbaar" of "Je verdwijnt" bieden geen concrete tools. Ze b...

Er is een plek die velen van ons maar al te goed kennen: het diepe dal van zelfzoektocht en heling, waar je niet alleen je ziel tot op het bot blootlegt, maar ook alle wonden opengereten ziet die je in je leven hebt verzameld. Jarenlang, misschien wel je hele leven, werk je aan jezelf—je pelt de lagen af, onderzoekt trauma’s, probeert te genezen. De valkuil? Dat pad is niet alleen lang, maar soms zo uitputtend dat het voelt alsof je voor niets vecht. Alsof je keer op keer struikelt, en elke keer harder valt. Na al die tijd voelt het alsof je benen vol met kneuzingen zitten en je knieën zo kapot zijn dat je nauwelijks nog kan rechtstaan. En toch, tegen beter weten in, sta je op, opnieuw en opnieuw. Maar die slopende tocht laat z’n sporen na. Op een bepaald punt komt er vermoeidheid die zo diep zit, dat je zou willen opgeven en een pauze nemen. Niet alleen fysiek, maar vooral emotioneel en mentaal—je bent leeg, op, uitgeput. En dan komt nog die diepe, niet te stillen eenzaamheid. Een een...

Laatst, ergens tussen de slokdarm en mijn eerste kop koffie van de dag, kreeg ik bezoek. Niet van het soort dat je vriendelijk vraagt of ze nog een tweede kopje thee willen. Nee, dit bezoek was bruut, opdringerig en zonder enige vorm van fatsoen. Enter: Rob en Ans. Twee maagzweren, ja hoor, die dachten het gezellig te maken mijn maag. Ze hadden zich al aardig gesetteld toen ik ze eindelijk de namen gaf die ze verdienden: Rob, de grote, lompe zwerende stoorzender, en Ans, zijn kleine, maar niet minder irritante sidekick. Rob, een echte no-nonsense figuur, komt binnen als een olifant in een porseleinkast. En laat die kast nu net mijn maag zijn. Geen schroom, geen spijt. Hij ploegt door mijn maaltijden heen alsof ze een veld zijn vol verse pannenkoeken en ik het buffet maar niet wil verlaten. Rob is de schreeuwer van het stel, de pijnlijke herinnering dat alles wat ik slik – letterlijk én figuurlijk – op een dag bij hem terechtkomt.  Ans, hoewel kleiner en subtieler, is net zo kwaadaa...